Październik 2011 roku zapisał się na stronach kroniki szkolnej Zespołu Szkół Ogólnokształcących nr 2 im. Markiana Szaszkewicza w sposób szczególny. W dniach 27–29 szkoła obchodziła doniosły jubileusz swego 100-lecia i 20-lecia wznowienia działalności placówki.
W ramach obchodów tegoż święta podjęto wiele ciekawych inicjatyw. Do najważniejszych z nich należały: Międzynarodowa konferencja naukowa nt. „Ukraińskie szkolnictwo Przemyśla”, która odbyła się w Podkarpackim Centrum Edukacji Nauczycieli w Przemyślu, gromadząc znanych historyków, badaczy tematyki z Polski i Ukrainy; wymiana młodzieży w ramach projektu Narodowego Centrum Kultury w Warszawie pod nazwą „Wspólne imię mamy – integracja szkół imienia Markiana Szaszkewicza”; poświęcenie tablicy pamiątkowej ufundowanej przez Prezydenta Miasta Przemyśla – Roberta Chomę oraz Fundusz Stypendialny im. Jarosławy Popowskiej.
Honorowy patronat nad Jubileuszem objęli: Marszałek Województwa Podkarpackiego – Mirosław Karapyta, Prezydent Miasta Przemyśla – Robert Choma, Podkarpacki Kurator Oświaty – Jacek Wojtas, Naczelnik Głównego Wydziały Edukacji i Nauki Lwowskiej Obwodowej Administracji Państwowej – Mychajło Brehin.
Główne obchody rozpoczęliśmy uroczystym nabożeństwem liturgicznym, na które uczniowie wraz z nauczycielami i zaproszonymi gośćmi udali się do Greckokatolickiego Soboru Archikatedralnego św. Jana Chrzciciela. Na schodach świątyni, ustawione w szpaler, czekały poczty sztandarowe przemyskich szkół, a wśród nich, tego dnia najważniejszy – „Szaszkewiczówki” oraz delegacji innych ukraińskich szkół w Polsce z Białego Boru i Legnicy. Po Liturgii Świętej ruszyliśmy pochodem ze sztandarem szkoły ulicami miasta. Na dziedzińcu szkoły Naczelnik Wydziału Edukacji – Piotr Idzikowski oraz Przewodniczący Funduszu Stypendialnego im. Jarosławy Popowskiej – Andrzej Czarny odsłonili tablicę pamiątkową. Poświęcenia dokonał Metropolita przemysko-warszawski obrządku bizantyjsko-ukraińskiego abp Jan Martyniak. Część oficjalna akademii jubileuszowej odbywała się w sali widowiskowej Centrum Kulturalnego w Przemyślu.
Serdeczne gratulacje i życzenia wielu lat rozwoju dla szkoły złożyli na ręce dyrektora pana Piotra Pipki oficjalni goście, m.in.: abp Jan Martyniak, Marek Rząsa, Miron Sycz – posłowie na Sejm RP, Markian Malski – Ambasador Ukrainy w Polsce, Oleh Horbenko – Konsul Generalny Ukrainy w Lublinie, Jerzy Krzanowski – Konsul Honorowy Ukrainy w Rzeszowie, Józef Różański – Dyrektor Departamentu Wyznań Religijnych oraz Mniejszości Narodowych i Etnicznych MSWiA, Andrzej Reguła – Wojewoda Podkarpacki, Robert Choma – Prezydent Miasta Przemyśla, Jacek Wojtas – Podkarpacki Kurator Oświaty, Wasyl Kosiw – zastępca Mera Lwowa, Switłana Knyszyk – Wicestarosta z Gródka w Ukrainie, Jan Bartmiński – Przewodniczący Rady Miejskiej w Przemyślu wraz z Radnymi, Piotr Tyma – Prezes Związku Ukraińców w Polsce.
Na święcie gościliśmy delegację ze Lwowa, Gródka, Mościsk, Dulib, Gersheim, Monachium. Przybyli dyrektorzy zaprzyjaźnionych placówek oświatowych z Przemyśla i Rzeszowa. Obecni byli również przedstawiciele mediów: Radio Rzeszów – Olga Hałabut, Iwona Piętak, Radio Białystok – Eugeniusz Ryżyk, tygodnika „Nasze Słowo” – Bohdan Huk, „Życia Podkarpackiego”, Telewizji „NTA” ze Lwowa.
Jubileusz stał się znakomitą okazją, by docenić tych wszystkich, którzy od wielu lat działają na rzecz szkoły. Nauczyciele otrzymali odznaczenia państwowe: Srebrny Krzyż Zasługi (mgr Maria Steć), Medale Komisji Edukacji Narodowej (mgr Irena Spolska-Oniszko, mgr Eugenia Fesnak), Nagrodę Podkarpackiego Kuratora Oświaty (mgr Lubomira Pilipowicz, mgr Małgorzata Chaszczyn). Nagrodę Prezydenta Miasta otrzymał dyrektor szkoły mgr Piotr Pipka. Odznaczenia ukraińskie: Widminnyk Oswity Ukrainy (mgr Maria Tucka, mgr inż. Julian Bak – byli dyrektorzy, mgr Lubomira Pilipowicz) oraz Listy Gratulacyjne od Ministra Oświaty i Nauki Młodzieży i Sportu Ukrainy (mgr Irena Spolska-Oniszko, mgr Małgorzata Chaszczyn, mgr Eugenia Fesnak, mgr Natalia Rybka, mgr Oksana Kachnycz, mgr Anna Smołyńczak-Bagińska, mgr Maria Steć), List Gratulacyjny od Ambasadora Ukrainy w Polsce, mgr s. Oksana – Zofia Waszczur.
Ministerstwo Oświaty i Nauki Ukrainy Zarząd Główny Wydziału Edukacji i Nauki Lwowskiej Obwodowej Administracji Państwowej nagrodził Specjalnymi Listami Gratulacyjnymi wydanymi z okazji 100-lecia istnienia naszej szkoły gości jubileuszu, którzy poprzez aktywną współpracę działali i działają na rzecz rozwoju placówki. Podziękowania otrzymali: Andrzej Janowski – były zastępca Ministra Oświaty i Nauki RP, Bogumiła Berdychowska – kierownik działu Programów Stypendialnych w Narodowym Centrum Kultury, Piotr Idzikowski – były Kurator Oświaty Województwa Przemyskiego, Naczelnik Wydziału Oświaty w Przemyślu, Krystyna Meinhardt – były zastępca Kuratora Oświaty w Przemyślu, Renata Magnowska – były Kierownik Podkarpackiego Ośrodka Doskonalenia Nauczycieli Oddział w Przemyślu, wizytator Kuratorium Oświaty, Jacek Wojtas – Podkarpacki Kurator Oświaty w Rzeszowie, Marek Kondziołka – Dyrektor Wydziału Organizacji i Wspomagania Kuratorium Oświaty w Rzeszowie, Janina Mielnikiewicz – Kierownik Oddziału Kuratorium Oświaty w Przemyślu, Krystyna Wróblewska – Dyrektor PCEN w Rzeszowie, Piotr Pilch – Dyrektor PCEN Oddział w Przemyślu, Małgorzata Gumienny – Inspektor UM w Przemyślu, Jolanta Halat – Inspektor UM w Przemyślu.
Uroczystą akademię okrasili swymi występami uczniowie szkoły (zespoły: wokalny „Trojandy”, którego opiekunem jest E. Fesnak, taneczny „Arkan”, opiekun-choreograf O. Kopylczak, muzyczny „Trio bandurzystów”, „Weseli bandurky” pod kierownictwem M. Koreckiej). Wystąpił również Młodzieżowy Chór im ks. Michajły Werbyckiego, prowadzony przez dr O. Popowicz.
Następnie udaliśmy się ku szeroko otwartym progom szkoły. Tam odbyły się spotkania. Przybyłe osoby mogły zwiedzić szkołę, pooglądać klasy. Wspomnienia minionych lat przywołały także liczne wystawy prezentujące historię i tradycje szkoły, osiągnięcia jej uczniów i nauczycieli.
Ku pamięci rocznicowych dat wydana została monografia szkoły „Peremyśka Szaszkewycziwka” w opracowaniu prof. Stefana Zabrowarnego i mgr Irenę Spolską-Oniszko.
Tego dnia nie mogło się też obyć się bez kosztowania jubileuszowego tortu i życzeń kolejnych, tak pięknych jubileuszy. Szkoła tętniła życiem do późnych godzin wieczornych, a przed nami był jeszcze kolejny dzień…
Sobotę rozpoczęliśmy od Koncertu Galowego szkolnych zespołów artystycznych. W naszej szkole na co dzień działa aż 7 zespołów. Na scenie ujrzeliśmy program okolicznościowy zaprezentowany przez naszych gości ze szkoły M. Szaszkewicza z Dulib. Występy wzbudziły gorący aplauz publiczności. Miło było ujrzeć wzruszenie w oczach osób, których od naszej szkoły dzielą lata, bowiem na koncercie tym wspólnie z aktualnymi uczniami „Szaszkewiczówki” wystąpili jej absolwenci.
Zachwyt wzbudził „rusznyk” wyszyty rękoma uczniów szkół, których patronem jest M. Szaszkewicz. To nietuzinkowe dzieło, złożone na ręce Bohdany Bilak – zastępcy Lwowskiego Kuratora Oświaty, przekazane zostanie do Muzeum Markiana Szaszkewicza w Pidłyssiu koło Złoczowa. Nie obyło się również bez spotkania roczników, rozmów z nauczycielami, wspólnych zdjęć, możliwości zakupienia okolicznościowych pamiątek. Obchody zakończyło spotkanie wieczorne – bal, który odbył się w przemyskim Hotelu Gloria.
Uroczystości przepełnione były podniosłym nastrojem, ale przebiegały w atmosferze otwartości i serdeczności. Jak w słowach wiersza patrona szkoły „Dajcie ręce, Młodzi przyjaciele, Serce sercu niech bliskie będzie...” Motto to wypełniło się po ostatnią kropkę.
W imieniu dyrekcji, nauczycieli, pracowników i uczniów ZSO nr 2
im. Markiana Szaszkewicza dziękujemy wszystkim osobom zaangażowanym w odrodzenie, rozwój, działalność placówki oraz dziękujemy za obecność na tak wyjątkowym święcie szkoły.
Listy gratulacyjne nadesłali m.in.: Katarzyna Hall – Minister Edukacji Narodowej, dr Mirosław Karapyta – Marszałek Województwa Podkarpackiego, Anna Kowalska –Wicemarszałek Województwa Podkarpackiego, Jewhen Czolij – Prezydent Światowego Kongresu Ukraińców w Toronto, Marija Szkambara – Przewodnicząca Światowej Federacji Organizacji Kobiecych w Toronto, Włodzimierz Karpiński – Sekretarz Stanu w MSWiA, Ołeh Pańkewycz – Przewodniczący Obwodowej Rady we Lwowie, Jan Pączek – Starosta Przemyski.
W ramach roku jubileuszowego cykliczny już międzyszkolny Konkurs Recytatorski im. Ulany Krawczenko poświęcony będzie twórczości Markiana Szaszkewicza. W dniach 10–12 listopada odbyła się również konferencja przedmiotowo-metodyczna dla nauczycieli języka ukraińskiego nt. „Edukacja wobec wyzwań współczesności”, zorganizowana przez PCEN w Rzeszowie Oddział w Przemyślu, Kuratorium Oświaty w Rzeszowie, Obwodowy Instytut Podyplomowej Edukacji Pedagogicznej we Lwowie, Kuratorium Oświaty we Lwowie, a koordynatorem której była mgr Anna Smołyńczak-Bagińska, nauczyciel konsultant PCEN Oddział w Przemyślu. Uczestnikami byli wszyscy nauczyciele języka ukraińskiego województwa podkarpackiego. W pierwszym dniu konferencja miała miejsce w przemyskim ośrodku PCEN. Dzień drugi i trzeci upłynął na warsztatach metodycznych w Instytucie Podyplomowej Edukacji Pedagogicznej we Lwowie.

Urszula Bodnar – nauczyciel języka polskiego i ukraińskiego w ZSO nr 2 w Przemyślu